Парады для малітвы
Кантэмпляцыя – доўгі, поўны любові позірк на рэчаіснасць
Мы шукаем сляды Божай прысутнасці вакол і імкнёмся знайсці Ягонае жыццё пасярод рэчаіснасці. Ігнацый не пакінуў падрабязных правілаў, колькі павінны маліцца яго паслядоўнікі. Але ён прасіў, каб мы заўсёды трымалі Бога перад вачыма. Вось, кантэмпляцыя ў дзеянні. Нялёгкая задача, але многім з нас знаёма, што часам робіш нешта, прыемнае ці не вельмі, няспынна думаючы пра некага. Я сустракаў мігрантаў, якія працавалі ў алмазных капальнях Паўднёвай Афрыкі. Яны доўгія гадзіны працавалі глыбока пад зямлёй, каб адправіць грошы сваім сем’ям.
Кантэмпляцыю (сузіранне) апісваюць як «доўгі, поўны любові позірк на рэчаіснасць». Менавіта так Бог глядзіць на наш свет. Затым Ён «пераходзіць да дзеяння» і ўмешваецца дзеля нашага дабра. У гэтым сэнсе Бог — «сузіральнік у дзеянні». Езус робіць тое самае. Ён моліцца, працуе, пакутуе, але заўсёды ў прысутнасці Айца. Ягонае сэрца ўмее распазнаваць, таму Ён можа сказаць: «Я заўсёды раблю тое, што Яму падабаецца» (Ян 8:29). Калі мы ідзём з Ім, то стараемся пераймаць Яго. Нездарма першыя езуіты хацелі называцца «кампаньёнамі Езуса».
Brian Grogan SJ, Finding God in All Things
Божае абяцанне – быць заўсёды з намі
Трэба імкнуцца мець вочы і вушы адкрытымі на літургіі і падчас чытання Бібліі, заўважаць шматлікія згадкі пра тое, што Бог ёсць «з» намі і іншымі сваімі абранымі слугамі, каб мы маглі ацаніць поўнае тэалагічнае значэнне Божага слова. Уважлівасць заахвочвае нас шанаваць глыбіню і ўсе наступствы знешне простага ўніверсальнага закліку, да якога мы, хрысціяне, настолькі прызвычаіліся, што яно ўжо не кранае нас: «Пан з вамі». Чуючы яго ад святара на Імшы, варта кожны раз спыняць сябе: гэта не толькі благаслаўленне, але і выклік. Біблія прадстаўляе яго як асаблівае Божае даручэнне, якое кожны асабіста атрымаў. Бог абяцае заўсёды быць «з» намі, як уваскрослы Езус абяцаў сваім вучням (Мц 28, 20) – незалежна ад нашых недахопаў і нават дзякуючы ім, – каб Бог мог здзейсніць праз нас тое, аб чым Ён просіць у канкрэтны момант жыцця. Вось у чым сутнасць гэтага закліку.
Jack Mahoney SJ, Glimpses of the Gospels
Смакуй, захапляйся і дзівіся рэчаіснасці
Унутраныя і знешнія органы пачуццяў адыгрываюць важную ролю ў паўнавартасным чалавечым існаванні. Немаўляты ў першыя месяцы жыцця «вучацца» пераважна праз адчуванне. Дарослыя ж маюць тэндэнцыю празмерна спадзявацца на свой інтэлект у пошуках праўды. Як вынік, мы не карыстаемся тым багаццем, якое прапануе нам чуллівае ўспрыманне. Апошняга можа камусьці не хапаць, але абмінуць яго нельга.
Жыць напоўніцу больш шансаў мае той, хто цалкам укаранёны ў штодзённасць і выкарыстоўвае пры гэтым як разумовыя, так і пачуццёвыя здольнасці. Калі мы хочам жыць на большай глыбіні, то ўвага да пачуццяў жыццёва неабходная. Іншымі словамі, нам надзвычай патрэбны моманты, калі можна затрымацца, калі мы проста «стаім і глядзім, слухаем і адчуваем, удыхаем водар і смакуем».
Жыццёвыя падзеі мы часта пражываем аўтаматычна, несвядома. У пэўных відах дзейнасці і абставінах так і павінна быць. Напрыклад, кіруючы аўтамабілем, ты не можаш усведамляць кожнае лёгкае тармажэнне або паварот руля. І ўсё ж нам патрэбны моманты, пажадана некалькі разоў на дзень, калі мы наўмысна прыгадваем сабе смакаваць, захапляцца і дзівіцца навакольнай рэчаіснасці. Прыкладамі могуць быць: увага да гукаў на ажыўленай вуліцы; від з акна офіса; кансістэнцыя і/або смак ежы падчас пасілка; унутраная прыгажосць чалавека, з якім я размаўляю, а таксама прызнанне прыгажосці таго, кім я сам ёсць.
Коратка кажучы, варта дазволіць унутранаму і знешняму свету пачуццяў сілкаваць нас – у руціне і ў незвычайных падзеях. Прыхаваныя моманты могуць аказацца тымі самымі пярлінамі, якія робяць жыццё вартым таго, каб жыць, і, магчыма, нават «поўным цудаў».
Catherine McCann, Spirituality and the Senses: Living Life to the Full
Навука – адпраўная кропка веры
Вера дае адказ на такія пытанні, як “Чаму мы існуем? У чым сэнс жыцця? Чаму нешта існуе, а не пануе нішто?” Ядзерная фізіка, хімія ці матэматыка не могуць адказаць на гэтыя пытанні. Гэта не іх сфера. Пытанне, на якое хоча адказаць навуковец: як функцыянуе наш свет? Стагоддзямі людзі спадзяваліся і верылі, што могуць знайсці адказы ў Бібліі. Прайшло ўсяго некалькі стагоддзяў з таго часу, як хрысціяне пачалі разбіраць гэтыя пытанні паасобку, і гэты працэс усцяж трывае.
Шмат хто кажа, што верыў у дзяцінстве, але страціў веру, калі адкрыў для сябе навуку. Адна з прычын у тым, што веды пра веру ў многіх людзей абмежаваліся ведамі, якія яны мелі ў дзяцінстве. Не дзіўна, што такая вера можа пахіснуцца, сутыкнуўшыся з навуковым мысленнем. А для кагосьці менавіта заняткі навукай становяцца адпраўной кропкай на шляху веры: Хто ці што стаіць за паходжаннем гэтага неймаверна прыгожага космасу?
Nikolaas Sintobin SJ Did Jesus Really Exist? And 51 other questions
Напоўненыя ласкай
У сваіх пасланнях Павел часта зыходзіць з адчування таго, што Бог шчодра адарыў яго ласкай. Хоць ён і «меншы за ўсіх святых» (ахрышчаных), яму была даверана «асаблівая ласка». Ласка, пра якую гаворыць Павел, – гэта Евангелле, якое адкрывае таямніцу Хрыста. Павел уражаны «глыбінёй, якую бачыць у таямніцы Хрыста». Ён выдатна ўсведамляе, што давераная яму ласка нясе з сабой адказнасць. Ён пакліканы служыць Евангеллю, ласкай якога быў адораны, і адказны за абвяшчэнне тым, хто ніколі яго не чуў. Ён бачыць сябе «эканомам», якому гаспадар даў шмат і які цяпер павінен паказаць, што ён варты даверу.
Пан рознымі спосабамі адарыў ласкай усіх нас. Мы ахрышчаныя ў Хрыста, нам удзелены Яго Дух, даверана Евангелле; мы з’яўляемся членамі цела Хрыста – Касцёла, прымаем Яго як хлеб жыцця ў Эўхарыстыі; нас ахінае Яго міласэрная прысутнасць у сакрамэнце паяднання. Як надзейным эканомам, Пан даверыў нам вельмі шмат. Як «верныя і разумныя» эканомы, мы маем шанаваць тыя шматлікія ласкі, атрыманыя ад Бога, і жыць паводле таго, што нам было даверана. Пан адарыў нас ласкай, каб мы маглі адорваць іншых.
Martin Hogan, The Word of God is Living and Active
Толькі Бог ведае, што будзе далей
Цяперашнія глабальныя дзеянні па абароне і аднаўленні планеты Зямля натхняюцца і ўмацоўваюцца Духам Божым, Даўцам Жыцця. Джэралд Мэнлі Хопкінс SJ “Веліч Бога”:
“Таму што Дух Святы над пахілым
светам лунае з цёплымі грудзьмі і ах! ясным крылллем”.
Чалавецтва не пакінута з самоце змагацца з нейкай безнадзейнай справай. Прарочыя галасы з усіх бакоў умацоўваюць наш унікальны гістарычны момант ласкі і выкліку. Мы адкрываем, што тое, што здаецца страчаным і не паддаецца аднаўленню, можа зноў ажываць, як у выпадку з відамі, выратаванымі ад вымірання, і з пасадкай вялікай зялёнай сцяны дрэў па афрыканскіх пустынях. Бязмежная мудрасць і дынаміка Сусвету, якія фармавалі рэчы да гэтага часу, даступныя нам: мы не блукаем у касмічнай ізаляцыі, а пагружаныя ў мора боскай энергіі, якая пераўзыходзіць любое разуменне. Мы павінны рабіць усё магчымае, шчыра маліцца і быць гатовымі шмат цярпець, ведаючы, што боская сіла дзейнічае ўнутры нас, каб выканаць Божыя мэты, якія перакрочваюць нашыя надзеі і мары (Эф 3:20). У нашым глабальным крызісе мы таксама назіраем дзіўны рост, нават калі ён крохкі, чалавечай супольнасці. Людзі ўсіх веравызнанняў і без іх аб’ядноўваюць намаганні дзеля агульнай справы, і гэта адпавядае асноўнаму жаданню Бога — каб мы ўсе былі адно ва ўніверсальнай гармоніі (Ян 17:11).
Боскі запавет са стварэннем застаецца назаўжды: «Калі лук будзе на воблаку, Я ўбачу яго і ўспомню пра вечны запавет паміж Богам і кожнай жывой істотай ва ўсялякім целе, што ёсць на зямлі» (Быц 9:16). «Ты пасылаеш свайго Духа, і аднаўляеш аблічча зямлі» (Пс 104:30). Як кажа біскуп Дэсманд Туту: «Толькі Бог ведае, што будзе далей!»
Brian Grogan SJ, Creation Walk: The Amazing Story of a Small Blue Planet
Марыць Божай марай
Святы Ігнацый казаў, што мы можам знайсці Бога ў самых глыбокіх і запаветных жаданнях. Гэта выдатная рэч, калі мы рэалізуем яе на практыцы. Час, прысвечаны марам і глыбокім жаданням, можа прывесці наўпрост у прастору Божай прысутнасці.
Вось яшчэ адна выдатная думка. Адзін вельмі мудры сябар неяк сказаў, што калі мы скажам Богу «Так», Бог паспрыяе, каб гэтае «Так» адбылося, нават калі мы насамрэч не планавалі або не адчуваем сябе здольнымі здзейсніць гэтага. Іншымі словамі, наша «Так» з пазіцыі веры — гэта ўрадлівая глеба для таго, каб Бог мог працаваць. Падумай пра «Так» Марыі анёлу, якое прынесла Езуса ў наш свет.
Нічога не мае да нас ніякага дачынення; у тым сэнсе, каб мы нешта атрымлівалі. Гэта значна глыбей і больш сэнсоўна для жыцця, нашага і бліжніх. Мы можам нават не бачыць, як што-небудзь “атрымліваем” у свецкім сэнсе. Мы проста яднаемся з Богам. Мы марым Божай марай.
Падсумоўваючы, калі мы марым аб тым жа, што і Бог, адкрыем свае самыя глыбокія жаданні і скажам Богу «Так», мы ўбачым, як Божая мара для нас і нашага свету спраўджваецца. Вось гэта і ёсць Добрая Навіна!
Brendan McManus SJ and Jim Deeds, Emerging from the Mess
Прывесці жыццё да ладу
Нейкі час таму, падчас выхадных у Лондане, я адправіўся ў адну з маіх любімых цэркваў у Лондане — царкву St Martin in the Fields (Святога Марціна-ін-зе-Філдс). За апошнія некалькі гадоў яна стала для мяне ціхім, малітоўным месцам на распачацце адпачынку. У тую раніцу, калі я ўвайшоў у царкву, я зразумеў, што гэта будзе не так ужо і ціха. Перад храмам стаяў вялікі раяль. Сядзеў, ці, хутчэй, коенчыў перад ім настройшчык. Ён бесперапынна націскаў адну ноту і рабіў ледзь заўважныя змены ў яе вышыні… насамрэч, я не ўпэўнены, як ён ствараў сваю магію!
Я сеў, заплюшчыў вочы і паспрабаваў маліцца. Але ноты… Ноты ўсё гучалі. Мне было цяжка ігнараваць іх, каб маліцца.
Праз нейкі час я выявіў, што захапіўся нотамі і
зменамі вышыні, якія я ледзь мог разабраць. Рэзкія ноты паступова апускаліся
па вышыні. Паніжаныя павысіліся. Услухоўванне стала для мяне спосабам маліцца.
У гэтай малітве мяне асяніла, што мы па-рознаму можам крыху адысці ад
гармоніі. Ёсць пакатыя вобласці, дзе мы адчуваем прыгнечанасць, смутак, паніжэнне або недахоп энергіі. Ёсць таксама сферы жыцця, дзе мы адчуваем сябе рэзкімі, як да сябе, так і да іншых. Такім чынам, мы можам быць не ў гармоніі з сабой і людзьмі. Нам можа спатрэбіцца наладка, каб мы маглі аднавіць гэтую гармонію з сабой, іншымі і з Божым планам наконт нас. Бог праз малітву хоча скантактавацца з намі.
Brendan McManus SJ and Jim Deeds, Emerging from the Mess
Неўпарадкаваныя прывязанасці
Тое, што Ігнацый называе неўпарадкаванымі прывязанасцямі, здольнае ўзяць над намі верх: пыха, прагнасць, страх, перфекцыянізм, неспатольная прага да хуткай пахвалы, выкліканая сацыяльнымі сеткамі, празмерная стымуляцыя, спадзяванне на кругласутачную даступнасць, неўсведамленне таго, што мы з’яўляемся распарадчыкамі стварэння, а не яго ўладальнікамі, апантанасць прэстыжам і статусам, сіндром “я маю больш, чым ты” і ўсе іншыя атракцыі, якія адводзяць нас ад Бога, ад саміх сябе і ад іншых, пакідаючы нас у стане эмацыйнай турбулентнасці, хвалявання і знясілення.
Мая каштоўнасць як асобы не вызначаецца тым, што ў мяне ёсць. Мае матэрыяльныя даброты, акадэмічныя дасягненні, поспехі, даход і банкаўскі рахунак не вызначаюць маю каштоўнасць як бясцэннай і ўнікальнай чалавечай асобы. Мая каштоўнасць не вызначаецца тым, што знаходзіцца па-за мной. Злы дух, вораг маёй чалавечай прыроды, спрабуе пераканаць мяне ў адваротным. Я бясконца багацейшы. Вельмі лёгка захапіцца тым, што нібыта нам патрэбна і чаго мы прагнем, але ў ясным святле дня мы бачым ілюзіі такімі, якія яны ёсць. Салідарнасць, а не канкурэнцыя – вось Божае ўяўленне пра тое, чым з’яўляецца жыццё.
Jim Maher SJ, Pathways to a Decision with Ignatius of Loyola
Мы – актыўныя партнёры ў працы, якую робіць Бог
Для разважання і малітвы на гэтым тыдні:
Яны глядзелі з нябёсаў – Айцец, Сын і Святы Дух – з любоўю да людзей. Яны бачылі мужчын і жанчын усіх рас, колераў скуры, узростаў, веравызнанняў, святасці і граху. Яны ведалі, што чалавецтву патрэбна дапамога, і чакалі, пакуль надышоў патрэбны час.
Слова Божае, Сын Божы, народжаны перад усімі вякамі, стаў адным з нас. Мы ведаем астатнюю частку гісторыі. Адна з Трох Асоб сталася адным з нас, каб мы маглі стаць падобнымі да Тройцы. Езус, Сын Айца Спрадвечнага, нарадзіўся, жыў і памёр, як мы. У Ім, нежывым, закатаваным і пакладзеным у магілу, Дух ажыў, – і цяпер Дух Езуса і Айца жыве ў кожным з нас з моманту хросту.
Жыццё Тройцы стае вельмі будзённым у любові, клопаце і прабачэнні, якія мы ахвяруем адно аднаму, а таксама ў тым, як мы намагаемся палепшыць жыццё людзей бедных, прыгнечаных і ўстрывожаных, і ў тым, як мы спрабуем даць маладому пакаленню самыя лепшыя ўрокі чалавечнасці і веры, пазнаёміць з трынітарнай таямніцай Бога. У сучасным свеце мы з’яўляемся актыўнымі партнёрамі ў працы Бога – Айца, Сына і Святога Духа.
Donal Neary SJ, Gospel Reflections for Sundays of Year A